Een lading gelost in Duitsland en geen zin om leeg terug te rijden, de meeste chauffeurs kennen de verleiding om onderweg nog een rit binnen dat land op te pikken. Dat heet cabotage, en het mag, maar wel binnen strikte grenzen. Sinds de invoering van het EU Mobility Package zijn die grenzen scherper getrokken én wordt er strenger op gecontroleerd. Dit artikel zet op een rij wat je als chauffeur en transportbedrijf wel en niet mag.
Wat is cabotage precies?
Cabotage is het vervoeren van goederen tussen twee punten binnen de grenzen van één EU-land, door een vervoerder die daar niet gevestigd is. Rij je voor een Nederlands bedrijf, laad je in Hamburg en los je in München, dan voer je een cabotagerit uit in Duitsland. Het is een manier om lege kilometers na een internationale rit te voorkomen, en de regels zijn vastgelegd in Europese verordening 1072/2009, aangevuld met het Mobility Package.
De regels: maximaal 3 ritten in 7 dagen
Na een internationale levering mag een vervoerder in het land van lossing maximaal drie cabotageritten uitvoeren binnen zeven dagen. Voor het tellen van het aantal ritten wordt gekeken naar het aantal CMR’s (vrachtbrieven) en de verrichtingen van het trekkende voertuig; de nationaliteit van de chauffeur of de route van de goederen is daarbij niet bepalend.
De cooling-off periode van 4 dagen
Na die reeks van drie ritten geldt een afkoelperiode van vier dagen, waarin hetzelfde voertuig geen nieuwe cabotage mag doen in datzelfde land. Deze cooling-off is aan het voertuig gekoppeld, niet aan het bedrijf: een ander voertuig van hetzelfde bedrijf mag dus gewoon weer cabotage rijden. Het doel van deze regel is te voorkomen dat buitenlandse vervoerders structureel binnenlands vervoer blijven doen en zo oneerlijk concurreren met lokale transportbedrijven.
Uitzondering: Benelux
Binnen de Benelux geldt een uitzondering: daar mogen cabotageritten in beginsel onbeperkt worden uitgevoerd. Dat betekent overigens niet dat er dan geen sprake is van detachering, de rij- en rusttijden en arbeidsvoorwaarden van het land waar wordt gereden, blijven gewoon van toepassing.
Terugkeerverplichting: chauffeur en voertuig
Naast de cabotageregels zelf kent het Mobility Package een verplichting die niet over losse ritten gaat, maar over het werkpatroon over een langere periode.
Terugkeerplicht voor de chauffeur: elke 4 weken
Elke chauffeur moet minimaal elke vier weken terugkeren naar zijn woonplaats of de vestiging van de werkgever. Deze verplichting bestond al eerder en is bedoeld om te voorkomen dat chauffeurs wekenlang aaneengesloten op de weg blijven zonder behoorlijk thuis te kunnen komen.
Terugkeerplicht voor het voertuig: elke 8 weken
Daarnaast moet elk voertuig van een goederenvervoerder minimaal elke acht weken terugkeren naar de vestiging in de eigen lidstaat. Deze verplichting geldt alleen voor vervoerders die goederen voor derden vervoeren; eigen vervoerders vallen hier dus buiten. Brancheorganisaties waarschuwen dat deze regel er in de praktijk toe kan leiden dat voertuigen onnodig leeg terugrijden, puur om aan de verplichting te voldoen.
Waarom deze regels bestaan
Het Mobility Package is bedoeld om drie dingen tegelijk te bereiken: een eerlijker speelveld tussen vervoerders uit verschillende lidstaten, betere arbeidsvoorwaarden en welzijn voor chauffeurs, en minder misbruik van goedkopere arbeid via schijnconstructies. De combinatie van cabotagelimieten, cooling-off en terugkeerplicht moet voorkomen dat een vervoerder zich structureel in een ander land vestigt zonder daar formeel gevestigd te zijn.
Handhaving is fors aangescherpt
Waar controle op cabotage vroeger vooral steunde op papierwerk bij een wegcontrole, verandert dat met de nieuwe generatie tachografen. De Smart Tachograaf 2 registreert automatisch grensoverschrijdingen via satelliettracking (GNSS) en kan op afstand worden uitgelezen door inspectiediensten via een communicatiesysteem (DSRC). Dat maakt het voor de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) en buitenlandse zusterorganisaties eenvoudiger om te zien of een voertuig te veel cabotageritten heeft gereden of de cooling-off periode heeft genegeerd. Ook is de grensoverschrijdende samenwerking tussen inspectiediensten dit jaar verder aangehaald, waardoor overtredingen sneller in meerdere landen tegelijk zichtbaar worden.
Vanaf 2026 wordt deze controle bovendien breder: ook lichte vrachtwagens en bestelwagens vanaf 2,5 ton die internationaal rijden, vallen onder dezelfde tachograaf- en cabotageverplichtingen. Veel kleinere transportbedrijven realiseren zich dat nog niet, terwijl de handhaving zich niet langer beperkt tot de grote spelers.
Wat zijn de risico’s als je de regels overtreedt?
Rij je met papierwerk dat niet op orde is, of voer je meer ritten uit dan toegestaan, dan riskeert je bedrijf een boete die flink kan oplopen. Ook het structureel laten overnachten van chauffeurs in de cabine tijdens de wekelijkse rust, een regel die los staat van cabotage maar er vaak mee samenhangt in controles, wordt door inspectiediensten hard aangepakt.
Wat betekent dit voor chauffeurs en werkgevers?
Voor chauffeurs zelf verandert er vooral iets in planning: de terugkeerplicht van vier weken moet er in theorie voor zorgen dat je niet eindeloos op de weg blijft. Voor werkgevers en planners betekent het vooral extra administratie: bijhouden hoeveel cabotageritten een voertuig in een land heeft gereden, wanneer de cooling-off ingaat, en wanneer chauffeur en voertuig weer terug moeten naar de vestiging. Met de nieuwe Smart Tacho 2 wordt een deel van die registratie automatisch gedaan, wat de kans op onbedoelde overtredingen verkleint, mits de gegevens ook daadwerkelijk worden gecontroleerd voordat een chauffeur vertrekt.
Veelgestelde vragen
Hoeveel cabotageritten mag ik maximaal doen? Maximaal drie ritten binnen zeven dagen na een internationale levering, met daarna een verplichte afkoelperiode van vier dagen voor dat specifieke voertuig in dat land.
Geldt de cooling-off periode voor het hele bedrijf of per voertuig? Per voertuig. Een ander voertuig van hetzelfde bedrijf mag na een cabotagereeks gewoon weer cabotage rijden in datzelfde land.
Moet ik als chauffeur echt elke 4 weken naar huis? Ja, dit is een wettelijke verplichting binnen het Mobility Package, los van de cabotageregels zelf.
Gelden de cabotageregels ook binnen de Benelux? Daar is een uitzondering: cabotage mag daar in beginsel onbeperkt, al blijven de rij- en rusttijden en arbeidsvoorwaarden van het land waar gereden wordt gewoon van toepassing.
Tot slot
Cabotage blijft een nuttig middel om lege kilometers te voorkomen, maar de marges om het fout te doen zijn kleiner geworden nu handhaving grotendeels automatisch verloopt. Voor transportbedrijven loont het om de planning van cabotageritten en terugkeermomenten net zo serieus te nemen als de rij- en rusttijden van chauffeurs zelf.
